10.3 Paragraaf onderhoud kapitaalgoederen
Inleiding
Terug naar navigatie - 10.3 Paragraaf onderhoud kapitaalgoederen - InleidingKapitaalgoederen zijn ‘duurzame productiemiddelen’. Het zijn die materialen die de gemeente nodig heeft om de diensten en goederen die zij aan haar burgers levert te produceren; grote zaken die vaak veel waarde hebben en meerdere jaren meegaan. Het Besluit Begroting en Verantwoording provincies en gemeenten (BBV art.12) schrijft voor, dat in elk geval de kapitaalgoederen wegen, riolering/ water, groen en gebouwen aan de orde worden gesteld. Met het onderhoud van kapitaalgoederen is een substantieel deel van de begroting gemoeid. Deze paragraaf geeft daar meer inzicht in. Per onderwerp wordt ingegaan op het beleidskader, voornemens voor de komende periode en de financiële consequenties voor de gemeente. Voor 2 kapitaalgoederen Gebouwen en Kades) hebben we voor groot onderhoud inmiddels een meerjaren onderhoudsprogramma (MJOP).
Onderhoudskosten kapitaalgoederen zijn uitgaven om de kwaliteit van gemeentelijk eigendom dat vele jaren meegaat op een tevoren vastgesteld onderhoudsniveau te houden of weer te brengen. Dit met als doel het naar behoren te laten functioneren of een bepaalde representativiteit te laten behouden. We onderscheiden klein onderhoud en groot onderhoud. Klein onderhoud heeft geen invloed op de gebruiksduur van een gebouw of een object.
Onderhoudskosten (volgens de BBV-categorieën) (bedragen x € 1.000) |
Begroot 2025 |
Werkelijk 2025 |
Restant |
|---|---|---|---|
Civiele kunstwerken |
350 |
316 |
34 |
Gebouwen |
1.607 |
4.147 |
-2.540 |
Groen |
1.928 |
1.869 |
59 |
Kades |
253 |
185 |
68 |
Openbare verlichting |
510 |
591 |
-81 |
Stedelijkwater/ riool |
551 |
846 |
-295 |
Wegen |
2.362 |
2.503 |
-141 |
Totaal |
7.561 |
10.457 |
-2.896 |
Onderhoud ten laste van de diverse voorzieningen |
2.768 |
4.419 |
-1.651 |
Klein onderhoud
Terug naar navigatie - 10.3 Paragraaf onderhoud kapitaalgoederen - Klein onderhoudBij klein onderhoud gaat het om dagelijkse reparaties en kort-cyclisch onderhoud. De kosten komen ten laste van de exploitatie.
Groot onderhoud
Terug naar navigatie - 10.3 Paragraaf onderhoud kapitaalgoederen - Groot onderhoudDe noodzaak tot groot onderhoud ontstaat over een langere periode en is ingrijpender van aard. De kosten daarvan komen voor sommige kapitaalgoederen ten laste van een voorziening en voor anderen uit de exploitatie.
Wanneer een aanpassing leidt tot een belangrijke kwaliteitsverbetering en/of een significante langere gebruiksduur wordt het niet gerekend tot groot onderhoud, maar is het een investering die geactiveerd moet worden, zodat de lasten over meerdere jaren verspreid worden. Voor de laatstgenoemde categorie verwijzen wij u naar de investeringsplanning.
Civiele kunstwerken
Terug naar navigatie - 10.3 Paragraaf onderhoud kapitaalgoederen - Civiele kunstwerkenOnder civiele kunstwerken wordt verstaan het geheel aan fiets- en voetbruggen, verkeersbruggen, vlonders en steigers. De onderhoudskosten voor klein onderhoud aan civiele kunstwerken zijn opgenomen in de exploitatie. Voor groot onderhoud is een voorziening gevormd. In 2025 hebben we de civiele kunstwerken beoordeeld en hebben we hiervoor een meerjaren onderhoudsplanning opgesteld.
Onderhoudskosten civiele kunstwerken (bedragen x € 1.000) |
Begroot 2025 |
Werkelijk 2025 |
Restant |
|---|---|---|---|
Civiele kunstwerken |
350 |
316 |
34 |
Beleidskader: Nota kwaliteit openbare ruimte (2024)
Gebouwen
Terug naar navigatie - 10.3 Paragraaf onderhoud kapitaalgoederen - GebouwenDe onderhoudskosten van de gemeentelijke gebouwen ziet u hieronder. Om het bestand van de gemeentelijke accommodaties op orde te krijgen is een Majeur project “Revitalisering gemeentelijke accommodatiebestand” opgezet. Voor de inhoud van dit project verwijzen wij u graag naar de projectpagina in dit document. Voor groot onderhoud is inmiddels een MJOP operationeel.
Onderhoudskosten gebouwen (bedragen x € 1.000) |
Begroot 2025 |
Werkelijk 2025 |
Restant |
|
|---|---|---|---|---|
Gebouwen |
1.607 |
4.147 |
-2.540 |
In 2025 zijn er op basis van de MJOP diverse onderhoudswerkzaamheden uitgevoerd aan verschillende gemeentelijke gebouwen. De huidige kwaliteit afgezet tegen het door de inspecteur opgelegde onderhoudsniveau 4, maakte het noodzakelijk om diverse forse technische ingrepen te verrichten die vooraf niet voorzien waren. Het doel hiervan was om de kwaliteit en de veiligheid te kunnen waarborgen.
Bij de aanvraag van het renovatiekrediet voor het stadhuis is achteraf gebleken dat deze niet nodig was. Bij het opstellen van het voorstel zijn we ervan uitgegaan dat het stadhuis is geactiveerd volgens de componentenmethode. Bij deze methode worden onderdelen van een gebouw (zoals installaties) afzonderlijk op de balans gezet en bij vervanging opnieuw geactiveerd als investering. Vanuit deze gedachte is het renovatiekrediet aangevraagd. Inmiddels is vastgesteld dat deze aanname niet juist is. Hierdoor worden de werkzaamheden volgens het Besluit Begroting en Verantwoording (BBV) aangemerkt als groot onderhoud. Kosten voor groot onderhoud mogen niet worden geactiveerd, maar moeten worden verwerkt via de exploitatie (of een onderhoudsvoorziening). Dit is gecorrigeerd in de jaarrekening.
Tot slot zijn er ook onderhoudswerkzaamheden verricht aan, weliswaar af te stoten panden, die echter nog niet afgestoten konden worden omdat zij afhankelijk waren van bijvoorbeeld nieuw te bouwen accommodaties. Ook hier diende de veiligheid en de kwaliteit van het vastgoed gewaarborgd te worden, echter waren deze kosten vooraf niet voldoende goed in te schatten.
Beleidskader: bestuursopdracht “Revitalisering gemeentelijk accommodatiebestand” (2018)
Groen
Terug naar navigatie - 10.3 Paragraaf onderhoud kapitaalgoederen - GroenBos, bomen en stedelijk openbaar groen
Onderstaande bedragen zijn de beschikbaar gestelde bedragen voor het onderhouden van onze kapitaalgoederen met betrekking tot het openbaar groen van de gemeente. Dit is inclusief onkruidbestrijding en de begraafplaatsen. Het onderhoud aan het groen wordt planmatig uitgevoerd. In dit onderhoud passen we de uitgangspunten van biodiversiteit toe.
Speelvoorzieningen
Uit het oogpunt van veiligheid is het belang van onderhoud aan en kwalitatief op peil houden van de speelvoorzieningen belangrijk. De speelvoorzieningen staan veelal in het groen. Het onderhoud aan speelvoorzieningen wordt zo uitgevoerd dat ze altijd veilig zijn voor de (kleine) gebruikers in de gemeente. In 2025 beoordelen we de speelvoorzieningen en maken we hiervoor een meerjaren onderhoudsplanning.
Onderhoudskosten groen (bedragen x € 1.000) |
Begroot 2025 |
Werkelijk 2025 |
Restant |
|---|---|---|---|
Groen |
1.812 |
1.750 |
62 |
Speelvoorzieningen |
116 |
119 |
-3 |
Totaal |
1.928 |
1.869 |
59 |
Beleidskader: Nota kwaliteit openbare ruimte (2024)
Kades
Terug naar navigatie - 10.3 Paragraaf onderhoud kapitaalgoederen - KadesDe onderhoudskosten voor klein onderhoud aan kades zijn opgenomen in de exploitatie. Voor groot onderhoud is momenteel een MJOP operationeel.
Het onderhoudsbestek voor de havens dat in 2025 in uitvoering is gegaan is grotendeels uitgevoerd, maar loopt nog door in 2026. Voor het herstel van metselwerk wordt samen opgetrokken met Waterschap Scheldestromen. Deze werkzaamheden worden in 2026 opgestart in plaats van 2025. Hierdoor is er in 2025 minder uitgegeven. De kosten voor de nog niet uitgevoerde werkzaamheden schuiven door naar 2026 en 2027.
De beoordeling van waterpartijen, vijvers en fonteinen is gestart en wordt in 2026 afgerond.
Onderhoudskosten kades (bedragen x € 1.000) |
Begroot 2025 |
Werkelijk 2025 |
Restant |
|
|---|---|---|---|---|
Kades |
28 |
18 |
10 |
|
Waterpartijen, vijvers en fonteinen |
225 |
167 |
58 |
|
Totaal |
253 |
185 |
68 |
Beleidskader: Havenbeleidsplan binnenhavens (2024) en Havenbeheerplan (2022-2032)
Openbare verlichting
Terug naar navigatie - 10.3 Paragraaf onderhoud kapitaalgoederen - Openbare verlichtingDe onderhoudskosten voor klein onderhoud aan openbare verlichting is opgenomen in de exploitatie. Voor groot onderhoud is een voorziening gevormd. In de periode 2024-2028 vervangen we traditionele verlichtingsarmaturen voor de zuinigere LED-variant. Ook vervangen we masten die daarvoor in aanmerking komen. Door het toepassen van LED-armaturen zullen de energiekosten van openbare verlichting dalen en worden deze jaarlijks bijgesteld. Deze energiekosten staan apart van de hierboven genoemde onderhoudskosten. In 2025 beoordelen we het restant areaal aan masten en maken we hiervoor een meerjaren onderhoudsplanning.
Onderhoudskosten openbare verlichting (bedragen x € 1.000) |
Begroot 2025 |
Werkelijk 2025 |
Restant |
|---|---|---|---|
Openbare verlichting |
510 |
591 |
-81 |
Bij openbare verlichting is meer uitgegeven vanwege de vele storingen aan de openbare verlichting waar we mee in 2025 te kampen hadden.
Beleidskader: Beleids- en beheerplan OVL 2015-2024
Stedelijkwater/ riool
Terug naar navigatie - 10.3 Paragraaf onderhoud kapitaalgoederen - Stedelijkwater/ rioolAlgemeen
De stedelijk water opgave van de gemeente behelst 3 componenten: de hemelwaterafvoer, het grondwaterbeheer en het rioolbeheer. Momenteel is het gemeentelijk hoofdrioolstelsel 260 km lang. Door de uitbreiding in de stad met verschillende wijken groeit dit aantal ieder jaar. De onderhoudskosten van de riolering bestaan uit kosten voor planmatig onderhoud en correctief onderhoud.
Planmatig onderhoud
Het inspecteren van, reinigen en repareren van hoofdriolering en rioolgemalen. Ook het baggeren van watergangen behoort hiertoe.
Correctief onderhoud
Het verhelpen van storingen van rioolgemalen en verstoppingen van aansluitingen, straatkolken en openbare riolering. En het verhelpen van verstoppingen van duikers of verhelpen van acute problemen van de waterkwaliteit.
Stedelijk water/ riolering (bedragen x € 1.000) |
Begroot 2025 |
Werkelijk 2025 |
Restant |
|---|---|---|---|
Stedelijk water/ riolering |
551 |
846 |
-295 |
Omdat 2 jaar geleden een jaar minder werkzaamheden zijn uitgevoerd, zijn deze nu ingehaald. Dit resulteert in hogere uitgaves in 2025.
Beleidskader: gemeentelijk rioleringsplan (2023)
Wegen
Terug naar navigatie - 10.3 Paragraaf onderhoud kapitaalgoederen - WegenOnderhoudskosten wegen
Onderstaande bedragen zijn beschikbaar voor het onderhoud van bestaande wegen. Dit betreft zowel asfaltwegen of wegen met open verharding. Het onderhoud van onze kapitaalgoederen is van belang om de veiligheid van de openbare ruimte te waarborgen. Periodiek laten we inspecties uitvoeren. Deze inspecties leveren informatie over de staat waarin de wegen zich bevinden. De uit te voeren werkzaamheden stemmen we af met de opgaves van de andere kapitaalgoederen in de openbare ruimte om de overlast voor de bewoners zo veel mogelijk te beperken. Ook vindt hier afstemming plaats met de nutsbedrijven voor water en energie (inclusief voor het warmtenet). Deze onderhoudskosten zijn inclusief het onderhoud op de verkeersregelinstallaties en op het wegmeubilair.
Onderhoudskosten wegen (bedragen x € 1.000) |
Begroot 2025 |
Werkelijk 2025 |
Restant |
|
|---|---|---|---|---|
Wegen |
2.362 |
2.503 |
-141 |
|
Naast de hier weergegeven kosten zijn er ook inkomsten, deze zijn over 2025 € 152.000 hoger uitgevallen dan geraamd. Er is dus meer in de openbare ruimte uitgevoerd
Beleidskader: Wegenbeleidsplan (2021)